Quyền được cười nhạo

 (Nhân vụ Charlie Hebdo nghĩ về vũ khí phê phán)                                                                    

 Hà Sĩ Phu

1. Về vụ khủng bố tòa báo Châm biếm Charlie Hebdo

Sự cọ xát, phân định, và đấu tranh giữa các yếu tố đúng-sai, tốt-xấu, thiện-ác, giữa nhân tính và thú tính, lạc hậu với văn minh…của thế giới con người đã làm phát sinh một thứ “vũ khí” đặc biệt là “vũ khí phê phán”, mà mức độ cực đoan tồi tệ nhất là “phê phán bằng vũ khí”. Phê phán là đấu tranh với nhau dưới mọi hình thức, là hoạt động thiêng liêng để tiến hóa chỉ loài người mới có, thiếu nó xã hội sẽ rơi vào tình trạng hỗn mang của loài vật. Phê phán xuất hiện và tồn tại cùng với loài người và cũng dần dần văn minh hóa cùng với loài người. Nhưng một hoạt động quan trọng và bao trùm như thế tất nhiên không bao giờ đơn giản.

Tiệp Khắc và Cuộc Cách Mạng Nhung

Trần Quang Thành

Cách mạng Nhung là một cuộc cách mạng bất bạo động tại Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Tiệp Khắc diễn ra từ ngày 17 tháng 11 năm 1989, do Cảnh sát Tiệp đàn áp một cuộc biểu tình đòi dân chủ của sinh viên học sinh Praha, làm nổ bùng những cuộc biểu tình rộng lớn gấp bội. Đã có lúc số người tham gia biểu tình lên đến 500 ngàn người, và mạnh dạn đòi giải thể chính phủ độc đảng của Đảng Cộng sản Tiệp Khắc. Ngày 27, toàn dân Tiệp tổng đình công 2 giờ đồng hồ. Ngày 28 tháng 11, Đảng Cộng sản tuyên bố rời bỏ quyền lực chính trị, giải thể chế độ độc đảng, dẫn đến sự sụp đổ của chế độ xã hội chủ nghĩa đã kéo dài 41 năm tại nước này. Đầu tháng 12 mọi hàng rào kẽm gai và chướng ngại vật cạnh biên giới với Tây Đức và Áo được dỡ bỏ.

Những ngày tháng cuối cùng của bức tường ô nhục

Nguyễn Trọng Toàn

Người dân Tây và Đông trèo lên bờ tường ở cổng Brandenburg,  ảnh chụp từ bên Tây Berlin

Tháng 3 năm 1985, Gorbachev lên nắm quyền Tổng bí thư đảng cộng sản Liên Xô. Ông đưa ra hai tiêu đề mới làm phương châm cho chính sách tại Liên Xô là Perestroika (Cải tổ) và Glasnost (công khai hóa). Chính sách mới của Gorbachev đã gây bối rối và bực bội không ít cho giới lãnh đạo tại các nước cộng sản chư hầu ở Đông Âu. Ở Đông Đức, Eric Honecker, nắm quyền TBT từ 1971, phản pháo rằng "Chúng tôi đã thực hiện Perestroika từ 17 năm nay". Honecker cố tình lờ đi chinh sách mới ở Liên Xô khiến Gorbachev trong kỳ đại hội đảng 1986 của đảng Xã hội chủ nghĩa Thống nhất Đức SED (Sozialistische Einheitspartei Deutschlands, tức đảng cộng sản Đông Đức) lên tiếng cảnh báo "Tự phê bình là điều kiện không thể thiếu để đạt được thành công!".

Sau 25 năm Việt Nam vẫn kém Đông Âu

Nguyễn Giang

Chia sẻ

Châu Âu làm lễ kỷ niệm ngày đập tường Berlin 9/11/1989

Đúng một phần tư thế kỷ đã trôi qua từ ngày Bức tường Berlin sụp đổ, một khoảng thời gian đủ dài – một phần ba cuộc đời, năm nhiệm kỳ tổng thống, tổng bí thư – để so sánh Việt Nam và Đông Âu.